EN | DE

Zbiory Muzealne

katalog zbiorów on-line

Muzeum Teatru im. Henryka Tomaszewskiego

pl. Wolności 7a                       Bilety: 
WT - CZ       1030 - 1800
PT - ND      1100 - 1900

wystawy stałe - wstęp wolny

 

tel. 79 38 04 412

Henryk Tomaszewski

             Urodził się 20 listopada 1919 roku w Poznaniu w polsko-niemieckiej rodzinie jako Henryk Karol Robert König. Choć rodzina nie miała artystycznych tradycji, to ojciec bardzo dbał o edukację syna, również w tej dziedzinie, organizując wspólne wyprawy do muzeów, kościołów, teatrów i opery. Henryk Tomaszewski ukończył szkołę ekonomiczną, a następnie pracował jako urzędnik w przedsiębiorstwie budowlanym w Gnieźnie. Po wojnie przeprowadził się do Krakowa i przyjął nazwisko swojej babci ze strony ojca. W stolicy Małopolski pobierał prywatne lekcje u wybitnych, przedwojennych artystów.  W roku akademickim 1945/1946 uczęszczał do Studia Dramatycznego Iwo Galla. To on, wybitny reżyser i nauczyciel, dostrzegł niepowtarzalną sceniczną osobowość studenta. Kolejne lata H. Tomaszewskiego to nauka i występy w Baletach Polskich Feliksa Parnella. Poznał tam i zaprzyjaźnił się z primabaleriną Henryką Stankiewiczówną.  To ona przekonała go do przyjazdu do Wrocławia. Równolegle z pracą w balecie Henryk Tomaszewski poszukiwał nowych form twórczej ekspresji z pogranicza sztuki mimu, tańca, gimnastyki: „Odczuwałem potrzebę szerszej wypowiedzi. Chciałem budować teatr, który porusza współczesnego widza. Opętała mnie myśl stworzenia całkiem nowej dziedziny sztuki, która łączyłaby elementy baletu, pantomimy, teatru, która dawałaby pole do eksperymentowania”. 


              W 1956 roku w ramach Państwowych Teatrów Dramatycznych we Wrocławiu powstało Studio Pantomimy. Już  pierwsza premiera okazała się sukcesem i odbiła się w Polsce szerokim echem. Henryk Tomaszewski spełnił swoje wielkie marzenie, ale czekała go ogromna praca. Był samoukiem, nie mógł wyjeżdżać na staże i czerpać inspirację z zagranicznych trendów. Musiał sam stworzyć swoją metodę i technikę pracy z aktorami. Dotąd, zgodnie z francuską tradycją, pantomima była zwykle monodramem  artysty rozgrywającym na ciemnym tle lub w ubogiej dekoracji. Tomaszewski widział ją natomiast jako teatr robiony z rozmachem: z efektowną oprawą i z zespołem aktorów-mimów. Stworzył polską szkołę pantomimy,  jako pierwszy w świecie prowadził zespołowy teatr pantomimy przygotowujący pełnospektaklowe widowiska, opracował  system kształcenia mimów nie budując szczególnych teorii, nie pisząc podręczników. Dla swoich uczniów Henryk Tomaszewski był mistrzem:  odkrywał przed nimi nowe artystyczne przestrzenie, łączył ruch, intensywny trening fizyczno-ekspresyjny  z poszukiwaniami artystyczno- intelektualnymi. Pantomima była w Polsce sztuką niemal nieznaną, Henryk Tomaszewski ze swoim zespołem wraz z -  nie przyzwyczajoną do tego typu przedstawień -   publicznością razem stopniowo zgłębiali jej tajniki.


          W 1959 roku Studio upaństwowiono nadając mu nazwę Wrocławski Teatr Pantomimy i zapisując w statucie artystyczne kierownictwo twórcy.  WTP wychował wybitnych aktorów-mimów, oprawę przedstawień  tworzyli znakomici  plastycy i kompozytorzy,  ale do końca pozostał to w pełni autorski, unikatowy teatr kreowany wyobraźnią jednego artysty. Henryk Tomaszewski często mówił „pantomima to moje życie” ale poza pracą zawodową miał jeszcze jedną pasję - był znanym kolekcjonerem dzieł sztuki, mebli, porcelany, rzemiosła, sztuki ludowej, przedmiotów codziennego użytku i wyrafinowanych artefaktów, ale przede wszystkim  - zabawek. Jego wrocławskie mieszkanie w sercu Starego Miasta oraz niewielki dom w Karpaczu wypełniały porcelanowe lalki, zabytkowe szopki, różnego rodzaju figurki, teatralne rekwizyty  i wiele innych, pozornie niepasujących do siebie, przedmiotów tworzących bajkowy świat  Wielkiego Maga.  W takim otoczeniu, w pokoju z widokiem na Śnieżkę, Henryk Tomaszewski tworzył kolejne premiery Wrocławskiego Teatru Pantomimy. Henryk Tomaszewski zmarł 23 września 2001 roku w Kowarach koło Karpacza.

 

 

                     

 

 Henryk Tomaszewski jako Hamlet (1952 roku) i w swoim mieszkaniu (1952 rok), fot. Stefan Arczyński